wtorek, 31 stycznia 2017

Praga, Pohořelec

W roku 2017 w dalszym ciągu będziemy Was zapraszać do odwiedzania plenerowych postaci św. Jana Nepomucena.
Nie jesteśmy tylko pewni jaką częstotliwość pisania postów uda nam się osiągnąć. W ostatnich miesiącach pastwili się nad nami tajemniczy zjadacze wolnego czasu - ale to podobno nie tylko nas spotyka. Liczymy, że kolejne miesiące będą lepsze!

Dzisiaj proponujemy kolejne odwiedziny w Pradze - stolicy Czech. Dlaczego tutaj?
Po pierwsze: historycznie patrząc Praga jest niekwestionowaną stolicą nepomuckiego świata - miejscem życia, śmierci i początków kultu "naszego" świętego. Po drugie: turystycznie patrząc w Pradze jest podobno ponad 80 interesujących nas figur zewnętrznych, odwiedziliśmy dopiero nieco ponad połowę z nich, a zdążyliśmy opisać tylko kilka.

Nie zwlekając udajemy się do Pragi, do dzielnicy Hradčany, na ulicę Pohořelec. Ulicę nietypową, bo krótką i szeroką, z parkingiem pomiędzy jezdniami. Według nas jest to typowy plac, ale skoro Czesi twierdzą, że to ulica, to się nie sprzeczamy.
Jeśli ruszamy spod znanej na całym świecie figury na moście Karola, to czeka nas półgodzinny spacer (1,7 km).

A pośrodku tego wszystkiego:


Oczywiście w centralnym punkcie placu stoi ciekawa grupa rzeźbiarska, oczywiście ze św. Janem w roli głównej.
Dla nas ten pomnik ma szczególne znaczenie, bo jest pierwszym nepomukiem praskim, jaki celowo oglądaliśmy.
Zachęcamy do obejrzenia naszego opisu ciekawej gry miejskiej, w której wówczas uczestniczyliśmy.
Gry chyba łatwej do powtórzenia dla każdej zorganizowanej grupy i na pewno ciekawej dla większości turystów.

Wracamy do oględzin, w których niestety przeszkadzają pobliskie lipy:


Już z tej perspektywy widać, że temu pomnikowi - jak wielu innym w Pradze - przydałaby się renowacja. Niepotwierdzone wieści głosiły o planowanych pracach w jeszcze w 2016 r. Przy najbliższej okazji to sprawdzimy.
Podchodzimy bliżej, by przyjrzeć się postaci świętego w otoczeniu dwóch aniołków, stojącej w pięknym kontrapoście (prawa noga) na wysokim postumencie:


Pora przejść do szczegółowego opisu figury. Tutaj jak zwykle zachęcamy do obejrzenia naszych fotoopisów": typowego stroju kanonika oraz głównych atrybutów św. Jana Nepomucena.


Na pięknie oddany strój kanonika składają się: sutanna ze słabo widocznymi 10-12 guzikami, komża - rokieta , obszyta piękną, szeroką koronką oraz futrzana peleryna z kapturem - almucja. Na głowie biret, na nogach typowe trzewiki.
Zwróćcie także uwagę na drobniejsze detale stroju: szeroką befkę pod szyją, medalion na piersi i piękny sznur wiążący almucję oraz ciekawie pokazaną fakturę materiału i koronki rokiety.

Bardzo, ale to bardzo ciekawie przedstawia się sprawa atrybutów świętego.

Najważniejszy atrybut przed chwilą pokazaliśmy - strój kanonika z biretem.
Drugim atrybutem jest nietypowo wsparty na prawym ramieniu krucyfiks - pięknie adorowany wzrokiem, ze śladami po dawnej naprawie:


Nie znaleźliśmy śladów po bardzo często występującej aureoli z pięcioma gwiazdami.
A co z czwartym z głównych atrybutów - gałązką palmy? Co prawda nie ma jej, ale układ lewej dłoni wskazuje, że kiedyś była:


Kolejnym atrybutem - rzadziej spotykanym - jest pokazywana powyżej, ale słabo widoczna stuła - ważny atrybut spowiednika:


Przyjrzyjmy się aniołkowi po (naszej) lewej, trzymającemu palec na ustach - atrybut tajemnicy spowiedzi:


Skrajnie rzadko występujący atrybut z dumą dzierży aniołek po prawej stronie. Jest to Staroboleslavske Palladium - cudowny obraz (medalion) Matki Bożej z Dzieciątkiem. Możecie go zobaczyć czytając naszą relację ze Starej Boleslawii.


Pozostał nam jeszcze jeden atrybut - unikalny! Nigdzie poza tym pomnikiem go jeszcze nie spotkaliśmy!
Ryba - symbol milczenia spowiednika:


Przechodzimy do zniszczonego, ale ciekawego postumentu:


Powyżej i poniżej sześcioramiennej gwiazdy widzimy krótkie chronostychy.

Jak są chronostychy, to bierzemy się do ich rozwiązywania! Zapraszamy do wspólnej zabawy!
Zaznaczamy na czerwono litery wyróżnione wysokością:


Czerwone litery są cyframi rzymskimi, zapisujemy je jako cyfry arabskie i dodajemy do siebie:
Chronostych górny: ........ 100+50+1000 + 500+1+100+1 = 1752 ........
Chronostych dolny: ........ 1+100+500 + 1000+100 + 50+1 = 1752 ........

Rozwiązaniem chronostychu jest oczywiście data powstania rzeźby - rok 1752.

Dodajmy, że autorem pomnika jest Jan Antonín Quitainer

Jeszcze ostatnie spojrzenie i ostatnie zdjęcia...


... i wracamy w kierunku widocznych z daleka wież katedry św Wita, w której znajduje się wspaniała konfesja św.Jana Nepomucena.


Opisywaną dzisiaj postać odwiedziliśmy w czerwcu 2014 r. i w październiku 2015 r.

Poniżej lokalizacja figury.

sobota, 12 listopada 2016

Czerwieńczyce, gm. Nowa Ruda (2)

Przeżywamy pierwszy atak zimy tej jesieni.
Atak to może za duże słowo, ale w powiecie kłodzkim utrzymał się śnieg, a to już wyraźny przejaw zimy.
Z tej okazji zachęcamy do krótkiego, jesienno-zimowego spaceru hartującego duszę i ciało! Chyba zachęcająco to zabrzmiało?

Proponujemy odwiedzenie plenerowej postaci św. Jana Nepomucena (a jakże by inaczej?) we wsi Czerwieńczyce leżącej w gminie wiejskiej Nowa Ruda, a ta z kolei w powiecie kłodzkim.

Pobieżnie tę figurę już opisywaliśmy - zachęcamy do zerknięcia na nasz wcześniejszy post. Był to jeden z naszych pierwszych opisów, mieliśmy wtedy nieco inną koncepcję tego bloga.

Jak do Czerwieńczyc najłatwiej trafić? Jadąc drogą wojewódzką nr 381 (odcinek Kłodzko - Nowa Ruda) na wysokości zjazdu do widocznego z daleka pałacu w Bożkowie należy skręcić w przeciwną stroną - za kierunkowskazem "Bardo" i po przejechaniu około 1,1 km ponownie skręcamy - za kierunkowskazem "Nowa Wieś Kłodzka". Stąd mamy do przejechania dokładnie 1,0 km. Można także dojechać z z DW 385 przez Nową Wieś (5,2 km) oraz z DK 8 w Bardzie przez Wojbórz (14,7 km).
My zachęcamy do rozszerzenia tej wycieczki i zobaczenia przy okazji figur św. Jana Nepomucena w sąsiednich miejscowościach, np. w Nowej Wsi Kłodzkiej i w Bożkowie. Zainteresowanym możemy przesłać dokładniejsze wskazówki i mapkę z trasą wycieczki - po kontakcie poprzez naszą skrzynkę pocztową nepomuceny@wp.pl.

Odwiedzana przez nas postać znajduje się około 250 m od kościoła pw. św. Bartłomieja (za którym znajdziecie wygodny parking).
Pokazujemy to na zdjęciach wykonanych w kolejnych latach, w różnych porach roku:


Jak powyżej widać, pomnik stoi za mostkiem prowadzącym na teren byłego gospodarstwa, otoczony zmieniającym się ogrodzeniem. Prawdopodobnie pierwotnie stał pomiędzy dwoma ogromnymi kasztanowcami.
Bardzo klasyczna lokalizacja - przy brzegu potoku Czerwionka i przy mostku na nim, w dodatku w pobliżu kościoła.

Podchodzimy bliżej do niewysokiej postaci stojącej na niewysokim postumencie:


Oglądamy z bliska statyczną figurę:


Przed przejściem do szczegółów stroju i atrybutów świętego zachęcamy do zapoznania się z naszymi "fotoopisami": typowego stroju kanonika oraz głównych atrybutów św. Jana Nepomucena.


Święty ubrany jest w typowy dla niego strój kanonika: sutannę bezguzikową - talarę, komżę - rokietę obszytą słabo widoczną koronką oraz futrzaną pelerynę (almucję) z kołnierzem przechodzącym w słabo zaznaczony kaptur. Almucja wyglądana wykonaną z jednego fragmentu futra z grubym włosiem - to rzadkość. Na głowie postaci płaski biret z bardzo płaskimi skrzydełkami, na nogach trzewiki z mocno ściętymi noskami. Niestety, upływ czasu i konserwacje mocno zaszkodziły szczegółom.

Przy okazji pokazywania stroju kanonika obejrzeliśmy także najważniejszy z atrybutów św. Jana Nepomucena - jest nim własnie ten strój.
Nie ma śladów, aby kiedykolwiek istniał drugi z głównych atrybutów - aureola z 5 gwiazdami.
Są za to dwa kolejne główne atrybuty: krucyfiks ułożony na słabo widocznej gałązce palmy męczeństwa.
Krucyfiks wsparty jest na lewym ramieniu i trzymany obiema dłońmi. Przy okazji doskonale widać broszę spinającą sznury almucji - niektórzy uważają, że jest to pieczęć milczenia:


Na zakończenie pokazujemy postument, z przodu którego widzimy niemieckojęzyczną, słabo czytelną inskrypcję z wyraźnie widoczną datą powstania rzeźby - rok 1862.


Pokazywaną dzisiaj figurę odwiedzaliśmy m.in. w marcu 2014 r., w styczniu 2015 r. i we wrześniu 2016 r.

Poniżej lokalizacja postaci.

P.S. Od J.B. z Kłodzka (serdecznie pozdrawiamy) otrzymaliśmy bardzo ciekawy link do miesięcznika "Ziemia Kłodzka". Na stronach nr 30 i 31 opisana jest ciekawa historia tego pomnika i jego ostatniej renowacji. Zachęcamy do przeczytania.

niedziela, 23 października 2016

Otmuchów, Plac Jana Pawła II (1)

Jak ten czas szybko płynie! Niemal od roku nie opisywaliśmy naszych odwiedzin plenerowych postaci św. Jana Nepomucena znajdujących się w województwie opolskim. Sumienie w tej kwestii tym bardziej gryzie, że w Prudniku, Otmuchowie i Nysie byliśmy już w pierwszym tygodniu zajmowania się nepomuckim hobby. Minęło 2,5 roku, pierwsza i trzecia miejscowość były opisywane, a środkowa wciąż czeka...

Nadrabiamy więc zaległości i za cel dzisiejszych odwiedzin obieramy Otmuchów - bardzo stare miasto, siedzibę gminy w powiecie nyskim.
Jedziemy drogą krajową nr 46 (odcinek Kłodzko - Nysa) - z Kłodzka mamy do pokonania 42 km, a z Nysy tylko 12 km.
Meldujemy się w okolicach Rynku i wędrujemy 200 m na Plac Jana Pawła II znajdujący się przy kościele parafialnym.

Od razu zaskoczenie - na wprost nas stoi pomnik św. Jana Nepomucena, ale na placu stoi także drugi pomnik:


Dzisiaj opisujemy ten zobaczony jako pierwszy, do drugiego wrócimy kolejnym razem.
Warto tutaj zajrzeć w porze "dopołudniowej i bezliściastej", bo w "liściastej i popołudniowej" bywa tak:


Wysoki mur i pobliskie lipy utrudniają oględziny, ale nie poddajemy się:


Postumentowi przyjrzymy się później, teraz skupiamy się na postaci stojącej w lekkim kontrapoście (prawa noga):


Teraz, jak zwykle, zachęcamy do przejrzenia naszych "fotoopisów": typowego dla św. Jana Nepomucena stroju kanonika oraz głównych atrybutów tego świętego.


Oglądany powyżej strój kanonika (pokryty warstwą brudu i porostów) składa się z: sutanny z 12 widocznymi guzikami umieszczonymi w parach, rokiety - rodzaju komży, obszytej słabo widoczną, szeroką koronką oraz almucji - futrzanej peleryny z kapturem. Nakrycie głowy - biret trzymany jest w lewej dłoni, na nogach typowe trzewiki.

Strój kanonika z biretem jest zarazem głównym atrybutem św. Jana Nepomucena.
Równie ważnym atrybutem jest aureola z pięcioma gwiazdami - tutaj, niestety, widzimy tylko pozostałości otoku:


Kolejne główne atrybuty występują tutaj razem: krucyfiks ułożony jest na gałązce palmy męczeństwa. Adorowany wzrokiem krucyfiks przytrzymywany jest przy ciele w rzadko spotykany sposób - zgięciem prawej ręki, a prawa dłoń ułożona jest na piersi w geście przysięgi (w dochowaniu tajemnicy spowiedzi):


Tyle o figurze, na pewno z niecierpliwością czekającej na renowację. Wracamy do postumentu, aby pokazać inskrypcję z datą powstania pomnika - rok 1747 umieszczoną pod zupełnie nieczytelnym herbem fundatora:


Opisywanego dzisiaj Jana odwiedziliśmy w kwietniu i w sierpniu 2014 r. oraz w styczniu 2015 r.

Poniżej lokalizacja figury.